Καλλιπάτειρα

ΜΕΣΣΗΝΗ 227

Η Καλλιπάτειρα ήταν κόρη του ξακουστού ολυμπιονίκη στην πυγμαχία  Διαγόρα απο την ρόδο. ο οποίος απο την πλευρά της μητέρας του καταγόταν απο τον μεσσήνιο ήρωα Αριστομένη. Τα αδέλφια της – Ακουσίλαος, Δαμάγητος και Δωριεύς – ήταν επίσης Ολυμπιονίκες. Όταν ο γιος της Καλλιπάτειρας Πεισίδωρος  θα έπαιρνε μέρος στους Ολυμπιακούς Αγώνες, η επιθυμία της να τον δει να αγωνίζεται ήταν μεγάλη. Υπήρχε όμως αυστηρός Ολυμπιακός νόμος να μην μπορούν οι γυναίκες να παρακολουθήσουν τους αγώνες. Αν συνέβαινε κάτι τέτοιο, θα έπρεπε να τις γκρεμίσουν από το ψηλό βουνό Τυπαίο για τιμωρία.
Και η απειλή του θανάτου ακόμη δεν εμπόδισε τη λαχτάρα της μάνας να αντικρίσει το παιδί της νικητή. ΜΕΣΣΗΝΗ 245
Η Καλλιπάτειρα δεν υπολόγισε τον κίνδυνο. Ντύθηκε γυμναστής και μαζί με το πλήθος μπήκε μέσα στο στάδιο απαρατήρητη. Όταν ο γιος της τελικά κατάφερε να νικήσει, η μητέρα του συγκινήθηκε τόσο πολύ που έτρεξε να τον αγκαλιάσει με λατρεία. Ο μανδύας της όμως έπεσε και αποκαλύφθηκε η γυναικεία της φύση. Αμέσως τότε συνελήφθη. Η τιμωρία θα έπρεπε να είναι θάνατος.
Παρ’ όλα αυτά της δώσανε χάρη, επειδή η οικογένεια της ήταν φημισμένη. Η Καλλιπάτειρα γλίτωσε από βέβαιο θάνατο. Ακόμη και οι νόμοι λύγισαν μπροστά σε μία τόσο καταξιωμένη οικογένεια, μια οικογένεια Ολυμπιονικών.

Αυτό το γεγονός είχε τόσο μεγάλη επίδραση στους ποιητές και λογοτέχνες ώστε από αυτό να εμπνευστεί ο ποιητής Λορέντζος Μαβίλης και να γράψει το παρακάτω ποίημα:

«Ἀρχόντισσα Ροδίτισσα, πῶς μπῆκες;
Γυναῖκες διώχνει μιὰ συνήθεια ἀρχαία
ἐδῶθε.» «Ἔχω ἕνα ἀνίψι, τὸν Εὐκλέα,
τρία ἀδέρφια, γιό, πατέρα, Ὀλυμπιονίκες·


νὰ μὲ ἀφήσετε πρέπει, Ἑλλανοδίκες,
κι ἐγὼ νὰ καμαρώσω μὲς τὰ ὡραῖα
κορμιά, ποὺ γιὰ τὸ ἀγρίλι τοῦ Ἡρακλέα
παλεύουν, θαυμαστὲς ψυχὲς ἀντρίκειες.


Μὲ τὲς ἄλλες γυναῖκες δὲν εἶμ᾿ ὅμοια·
στὸν αἰῶνα τὸ σόι μου θὰ φαντάζει
μὲ τῆς ἀντρειᾶς τ᾿ ἀμάραντα προνόμια·


μὲ μάλαμα γραμμένο τὸ δοξάζει
σὲ ἀστραφτερὸ κατεβατὸ μαρμάρου
ύμνος χρυσός, του ἀθάνατου Πινδάρου.»

 Το ποίημα γράφτηκε το 1895 (με αφορμή την επικείμενη, το 1896, αναβίωση των Ολυμπιακών Αγώνων στην Αθήνα), αλλά δημοσιεύτηκε το 1899 στο περιοδικό ΤέχνηΜΕΣΣΗΝΗ 1 502

Λίγο πριν τους πρώτους σύγχρονους Ολυμπιακούς Αγώνες (1896) λοιπόν ο Μαβίλης εμπνέεται από ένα περιστατικό των αρχαίων αγώνων που αποδεικνύει την ανώτερη αξία των Ολυμπιακών η οποία δίνει άφθαρτη τιμή στον ολυμπιονίκη και την οικογένειά του. Η αξία αυτή αποδεικνύεται από τη λαχτάρα της Καλλιπάτειρας να βρεθεί ανάμεσα στο κοινό αλλά και της εξαίρεσης που  απαιτεί και της  γίνεται, εξαιτίας των αθλητικών επιτευγμάτων της οικογένειας της.

Πάνω στους στίχους του Λορέντζου Μαβίλη στηρίχθηκς και το δρώμενο της Καλλιπάτειρας που παρουσιάστηκε στο εκκλησιαστήριο της αρχαίας Μεσσηνης.